Atom Yapısı
ETİKETLER : allotrop atomlar, atom, atom nedir, atom numarası, atom ve yapısı, atomun yapısı, elektron nedir, elektron sayısı, iyon nedir, izotop atomlar, kimya, konu anlatımı, proton nedir, proton sayısı, video
Atomlar öyle küçük parçalardır ki, en güçlü mikroskopla dahi bir tanesini görmek mümkün değildir. Bir atomun çapı ancak milimetrenin milyonda biri kadardır. Bu küçüklüğü bir insanın gözünde canlandırması pek mümkün değildir. O yüzden bunu bir örnekle açıklamaya çalışalım:
Atom modeli
Elinizde bir anahtar olduğunu düşünün. Kuşkusuz bu anahtarın içindeki atomları görebilmemiz mümkün degildir. Atomları mutlaka görmek istiyorum diyorsanız, elinizdeki anahtarı dünyanın boyutlarına getirmemiz gerekecektir. Elinizdeki anahtar dünya boyutunda büyürse, işte o zaman anahtarın içindeki her bir atom bir kiraz büyüklüğüne ulaşır ve sizde onları görebilirsiniz.
Yine bu küçüklügü kavraya bilmek ve herseyin nasıl atomlarla dolu olabildigini görebilmek içinbir örnek daha verelim:
Bir tuz tanesinin tüm atomlarını saymak istedigimizi düsünelim.Saniyede bir milyar (1.000.000.000) tane sayacak kadar eliçabuk olduguuzuda varsayalım.Bu dikkate deger beceriye karsın bu ufacık tuz tanesi içindeki atom sayısını tam olarak tesbit edebilmek için besyüz yıldan fazla zamana ihtiyacımz olacaktır.
Atom nedir: Elementlerin tüm özelliğini gösteren en küçük parçasına atom denir. Atomu oluşturan parçacıklar farklı yüklere sahiptir. Atomda bulunan yükler; negatif yükler ve pozitif yüklerdir. Atomu oluşturan parçacıklar:
Elektron Nedir: Cisimden cisme elektrik yüklerini taşıyan negatif yüklü elektron denir. “e” ile gösterilir. Negatif (-) yüklü parçacıklardır.
Proton Nedir: Elektronların yükünü dengeleyen aynı sayıda ama pozitif yüklü olan proton denir. “p” ile gösterilirler. Pozitif (+) yüklü parçacıklardır.
Nötron Nedir: Elektrik yükü taşımayan nötr parcacık nötron denir. “n” ile gösterilirler. Yüksüz parçacıklardır.
Atom iki kısımdan oluşur
1-Çekirdek (merkez) ve 2-Katmanlar (yörünge; enerji düzeyi)
Çekirdek, hacim olarak küçük olmasına karşın, atomun tüm kütlesini oluşturur. Çekirdekte proton ve nötronlar bulunur. Elektronlar ise çekirdek çevresindeki katmanlarda bulunur.Elektronların çekirdek etrafında dönme hızı, 2,18.108 cm/sn’dir.
Elementlerin Çekirdekte bulunan protonlar, atomun ( o elementin) tüm kimyasal ve fiziksel özelliklerini belirler.
Proton sayısı atomlar (elementler) için ayırt edici özelliktir. Yani proton sayısının farklı olması elementin diğerinden farklı olduğu anlamına gelir.
Elektron bulutu nedir: Elektronların bulunma olasılığının olduğu bölgelere elektron bulutu denir.
Kimyasal olaylarda (reaksiyonlarda) yalnızca elektron sayısı değişir. Proton ve nötron, çekirdekte bulunduğu için sayıları değişmez.
Nötr bir atom için; elektron sayısı= proton sayısı
(A.N.) Atom numarası= proton sayısı
Çekirdek yükü= proton sayısı
İyon yükü= proton sayısı – elektron sayısı (E.S.)
(K.N.) Kütle numarası= proton + (N.S)nötron sayısı (Nükleon sayısı)(atom ağırlığı)
Atom Numarası = Proton Sayısı = Çekirdek Yükü = Elektron Sayısı
İzotop atomlar medir: Proton sayıları (atom numaraları)aynı, nötron sayıları farklı olan atomlara denir.
İzotop atomların kimyasal özellikleri aynı (p aynı) , fiziksel özellikleri farklıdır (n farklı).
Nötr halde bulunmayan, iyon halindeki izotop atomların hem fiziksel, hem kimyasal özellikleri farklıdır.
İzoton atomlar: Nötron sayıları aynı olan, proton ve kütle numarası farklı olan farklı element atomlarıdır. Bunlar da farklı elementlerin atomları olduğundan yalnızca nötron benzerlikleri vardır, diğer özellikleri farklıdır. Fiziksel ve kimyasal özellikleri farklıdır.
İzobar atomlar: Proton sayıları ve nötron sayıları farklı, kütle numaraları aynı olan atoma izobar atom denir.
Allotrop Atomlar : Aynı elementin uzayda farklı şekilde dizilerek farklı geometrik şeklindeki kristallerine allotrop denir. Örneğin grafitle elmas, beyaz fosforla kırmızı fosfor, rombik kükürtle monoklinik kükürt, ozon ile oksijen birbirinin allotropudur. Allotropların fiziksel özellikleri farklı olduğu halde kimyasal özellikleri aynıdır.
İzoelektronik atomlar: Elektron sayıları bir birine eşit olan atomlardır.
İyonizasyon
Bir atom, ısı kaynağından veya ışıktan enerjilendiği zaman elektronlarının enerji seviyeleri yükselir. Elektronlar enerji kazandığında çekirdekten daha uzak bir yörüngeye yerleşir.
Böylece Valans elektronları daha fazla enerji kazanır ve atomdan uzaklaşma eğilimleri artar. Bir valans elektronu yeterli miktarda bir enerji kazandığında ancak bir üst kabuğa çıkabilir ve atomun etkisinden kurtulabilir.
Bir atom, pozitif şarjın aşırı artması (protonların elektronlardan daha fazla olması) durumunda nötr değere ulaşmaya çalışır. Bu amaçla atom, valans elektronlarını harekete geçirir. Valans elektronunu kaybetme işlemi “İYONİZASYON” olarak bilinir ve atom pozitif şarj ile yüklenmiş olur ve pozitif iyon olarak adlandırılır. Örneğin; hidrojenin kimyasal sembolü H’dır. Hidrojenin valans elektronları kaybedildiğinde pozitif iyon adını alır ve H+ olarak gösterilir. Atomdan kaçan valans elektronları “serbest elektron” olarak adlandırılır. Serbest elektronlar, nötr hidrojen atomunun en dış kabuğuna doğru akar. Atom negatif yük ile yüklendiğinde(elektronların prontonlardan fazla olması) negatif iyon diye adlandırılırlar ve H- olarak gösterilirler.
Videolu konu anlatımında atom ve yapısı, atomun yapısı, atom yapısı ve özellikleri, atom çekirdeğinin yapısı, atom nedir, atomun tanımı, çekirdek nedir, elektron nedir, elektron sayısı, elektron yükü, proton nedir, proton yükü, proton sayısı, atomun kütlesi, atom numarası, kütle numarası (atom kütlesi yani nükleon), nötron sayısı, nötr atomlar, anyon nedir, katyon nedir, anyon ve katyon, iyon nedir, negatif iyonlar, pozitif iyonlar, izotop atom nedir, izotop atom örnekleri, izobar atomlar, izoton atomlar, allotrop atomlar, allotrop atom nedir, allotrop atomların özellikleri bunlara ait formüller gösterim biçimleri ve çözümlü soru ve cevaplara yer verilmiştir. İyi seyirler verimli çalışmalar dilerim.